Home›Watertank›Watertank reinigen

Onderhoud

Watertank reinigen: wat werkt, en wat alleen schoonmaakt

Azijn, citroenzuur en gebitsreiniger halen de aanslag eruit. Ontsmetten doen ze niet. Dat verschil bepaalt of je klaar bent of pas halverwege.

Hieronder eerst de doseringen en de inwerktijd per tankinhoud, want die staat nergens compleet. Daarna wat elk middel werkelijk doet, hoe vaak het moet, en de drie plekken waar de bacterie blijft zitten terwijl je tank kraakhelder is.

Een tank van 100 liter heeft vier uur inwerktijd nodig
Azijn ontsmet niet — het maakt de aanslag los waarin bacteriën leven
Legionella groeit tussen 20 en 51 graden, precies de temperatuur van een tank in de zon
Twee keer per jaar volstaat, mits je hem niet vol laat staan

Water dat uit de vulopening van een campertank loopt, met een blauwe drinkwaterslang op de bestrating ernaast

Beste allround

Fles Reich vers- en afvalwatertankreiniger

Reich tankreiniger

Schoon- én vuilwatertank

Doet de schoonwatertank én de vuilwatertank, en er zit blauwe kleurstof in: je ziet per kraan of het middel er is geweest en wanneer je genoeg hebt nagespoeld.

€ 13,95

Bekijk de Reich tankreiniger →

Ook ontsmettend

Solbio schoonwatertankreiniger

Op waterstofperoxide, 1 liter

Werkt op waterstofperoxide, dus deze doodt wel degelijk wat er leeft. Zonder chloor of zilver, en dus zonder nasmaak in je drinkwater.

€ 16,99

Bekijk de Solbio schoonwatertankreiniger →

Voorkomen is beter

Reich MyClean

Filtert tijdens het vullen

Een filter tussen de kraan en je tank houdt vuil tegen tijdens het vullen. Dan hoef je minder vaak te reinigen, en dat is goedkoper dan elke keer een fles.

€ 59

Bekijk de Reich MyClean →

Het korte antwoord

Vraag	Antwoord
Waarmee reinig je een watertank?	Voor gewone aanslag volstaat schoonmaakazijn of citroenzuur. Wil je ook ontsmetten, dan heb je een middel nodig dat daarvoor is toegelaten, zoals een tankreiniger op waterstofperoxide (€ 16,99) of een chloorproduct.
Hoeveel azijn of citroenzuur?	Reken op een halve liter schoonmaakazijn of 500 gram citroenzuur per 50 liter tankinhoud. Dat komt neer op 10 ml of 10 gram per liter water.
Hoe lang moet het erin blijven?	Naar tankinhoud: tot 25 liter een uur, 25 tot 50 liter twee uur, 50 tot 75 liter drie uur, en daarboven vier uur. Dat is de opgave van Reich bij hun tankreiniger, en het is een bruikbare maat voor elk middel.
Kan het met gebitsreiniger?	Ja, twee buisjes tabletten op 60 liter. Het bruist de aanslag los en ruikt fris, maar het is en blijft schoonmaken, geen ontsmetten.
Hoe vaak moet het?	Twee keer per jaar is gangbaar: voor de winterstalling en als je er weer uit komt. Staat je camper een zomer stil met een volle tank, dan is dat een derde keer waard.
En de leidingen en de boiler?	Die horen erbij. Laat het middel via elke kraan lopen, koud én warm, anders reinig je alleen de tank en blijft de rest zoals hij was.

Schoonmaken is niet hetzelfde als ontsmetten

Dit is waar de meeste adviezen langs elkaar heen praten. Azijn, citroenzuur en gebitsreiniger zijn zuren: ze lossen kalk op en maken de gladde laag los die zich op de tankwand vormt. Dat is nuttig werk, want in die laag — biofilm — zitten de bacteriën. Maar een zuur is geen ontsmettingsmiddel, en zo wordt het ook niet verkocht.

Vergelijking tussen schoonmaken met azijn, citroenzuur of gebitsreiniger en ontsmetten met waterstofperoxide, chloor of zilverionen — De volgorde is niet vrijblijvend: in de aanslag overleeft een bacterie een ontsmettingsmiddel.

Een middel dat drinkwater mag ontsmetten heeft in Nederland een toelating als biocide nodig. Schoonmaakazijn uit de supermarkt heeft die niet — die staat er als schoonmaakmiddel. Tankreinigers die op waterstofperoxide, chloor of zilverionen werken, zijn daar wél voor bedoeld.

Waarom het uitmaakt. Volgens het RIVM groeit de legionellabacterie bij temperaturen tussen ongeveer 20 en 51 graden, met een optimum rond de 37. Buiten dat bereik gaat hij niet dood, maar overleeft hij in de biofilm. Een watertank die een week in de zon staat zit precies in dat gebied. Daarom is de aanslag verwijderen het belangrijkste dat je doet — en daarom heeft ontsmetten zonder eerst schoonmaken weinig zin.

De middelen naast elkaar

Vijf routes, met wat ze kosten en wat je ervoor terugkrijgt. De doseringen zijn per 50 liter tankinhoud, zodat je ze kunt vergelijken.

Middel	Dosering per 50 liter	Wat het doet	Kosten
Schoonmaakazijn	0,5 liter	Lost kalk op, maakt biofilm los. Ontsmet niet.	ongeveer € 1
Citroenzuur	500 gram	Zelfde werking, ruikt minder scherp.	ongeveer € 4
Gebitsreiniger	ruim 1,5 buisje	Bruist de aanslag los. Duurste manier om schoon te maken.	ongeveer € 6
Reich tankreiniger Schoon- én vuilwatertank	0,5 liter, ongeacht de inhoud	Reinigt tank én leidingen, met blauwe kleurstof zodat je ziet waar het is geweest.	€ 13,95
Solbio schoonwatertankreiniger Op waterstofperoxide, 1 liter	0,5 liter tot 160 liter tank	Op waterstofperoxide, dus ook ontsmettend. Zonder chloor of zilver.	€ 16,99

Meng nooit twee middelen. Azijn bij een chloorproduct geeft chloorgas, en dat is in de kleine ruimte van een camper geen theoretisch risico. Eén middel per beurt, en er goed tussendoor spoelen als je er twee achter elkaar wilt gebruiken.

Dosering en inwerktijd per tankinhoud

De meeste recepten staan per 50 liter, terwijl bijna niemand een tank van precies 50 liter heeft. Zoek je eigen inhoud op — die staat in je camperboekje of op de tank zelf.

Tankinhoud	Schoonmaakazijn	Citroenzuur	Gebitsreiniger	Inwerktijd
25 liter	0,25 liter	250 gram	0,8 buisje	1 uur
50 liter	0,5 liter	500 gram	1,7 buisje	2 uur
75 liter	0,75 liter	750 gram	2,5 buisjes	3 uur
100 liter	1 liter	1,0 kilo	3,3 buisjes	4 uur
120 liter	1,2 liter	1,2 kilo	4,0 buisjes	4 uur
150 liter	1,5 liter	1,5 kilo	5,0 buisjes	4 uur

Staafdiagram met de inwerktijd per tankinhoud: 1 uur tot 25 liter, 2 uur tot 50 liter, 3 uur tot 75 liter en 4 uur daarboven — Boven de 75 liter loopt de inwerktijd niet verder op: vier uur is genoeg.

De kant-en-klare tankreinigers doseer je niet naar inhoud maar vast: een halve liter, of de tank nu 60 of 120 liter is. Alleen de inwerktijd loopt op.

Zo doe je het, stap voor stap

Deze volgorde komt van de gebruiksaanwijzing van Reich en werkt met elk middel. Het enige wat je bij azijn of citroenzuur mist, is de blauwe kleurstof die verklapt waar het middel al is geweest.

Schema met de zes stappen van het reinigen van een watertank: leeg maken en middel erin, vullen, kranen openen, laten inwerken, naspoelen en met filter vullen — De volgorde maakt het verschil tussen schoon en schoon lijken.

Tank leeg en middel erin. Laat de oude inhoud weglopen en doe het middel in de lege tank, niet in een volle.
Vullen tot vol. Zo komt het middel overal, ook tegen de bovenkant van de tank waar de aanslag het hardnekkigst zit.
Elke kraan open, tot er middel uitkomt. Koud én warm, keuken én badkamer, en de buitendouche als je die hebt. Bij de Reich zie je blauw water; bij azijn ruik je het. Kraan daarna dicht.
Laten staan. Een uur bij 25 liter, vier uur bij een grote tank. Langer mag, maar voegt weinig toe.
Leeg laten lopen en naspoelen. Twee keer vullen en aftappen, en bij elke spoelbeurt ook de kranen weer laten doorlopen. Bij de Reich weet je dat je klaar bent als er geen blauw meer uitkomt.
Filter erin en vullen. Een schone tank vullen met een vuile slang is zonde van de middag — zie hieronder.

Tankreiniger bekijken →

Azijn, citroenzuur of gebitsreiniger?

Alle drie doen ze hetzelfde werk en alle drie werken ze. Het verschil zit in de praktijk.

Schoonmaakazijn

Het goedkoopst en overal te koop. Nadeel is de geur: die trekt er pas na twee of drie spoelbeurten uit, en in een gesloten camper blijft hij hangen. Gebruik schoonmaakazijn en geen azijnzuur van 80 procent, dat is een ander product.

Citroenzuur

Ruikt vrijwel nergens naar en spoelt sneller weg, en daarom is dit voor de meeste mensen de prettigste keuze. Los het eerst op in warm water voor je het in de tank giet; als poeder zakt het naar de bodem en doet het boven in de tank niets.

Gebitsreiniger

Werkt, maar reken even mee: je hebt ruim anderhalf buisje per 50 liter nodig, en bij een tank van 120 liter kom je op vier buisjes. Dan ben je duurder uit dan met een echte tankreiniger die ook ontsmet. Het blijft een prima noodgreep als je op een camping staat en de supermarkt geen citroenzuur heeft.

In drie vragen naar het juiste middel

Is het water gaan ruiken of smaken? Dan is er biofilm. Eerst schoonmaken met zuur, daarna pas eventueel ontsmetten.
Heeft de camper lang stilgestaan met water erin? Dan wil je ontsmetten, niet alleen schoonmaken. Kies een middel dat daarvoor is bedoeld.
Gewoon de halfjaarlijkse beurt? Citroenzuur volstaat, en je bent voor een paar euro klaar.

Hoe vaak moet het echt?

Twee keer per jaar is de gangbare regel: als de camper de stalling in gaat en als hij eruit komt. Dat is een prima ritme, maar het is een gemiddelde. Wat werkelijk telt is hoe lang er water in heeft gestaan en hoe warm het is geweest.

Situatie	Wat te doen
Je rijdt het hele seizoen en ververst het water elke paar dagen	Twee keer per jaar reinigen is genoeg.
De camper heeft drie weken in de zon gestaan met een halfvolle tank	Reinigen vóór je er weer uit drinkt, en deze keer met een middel dat ontsmet.
Je komt uit de winterstalling	Altijd reinigen. Ook een lege tank heeft vochtige wanden gehad.
Het water ruikt muf of smaakt naar plastic	Direct reinigen, en daarna de tank leeg laten staan als je een tijd niet rijdt.

De beste preventie is saai maar effectief: laat de tank niet vol staan. Water dat beweegt en ververst wordt, geeft biofilm veel minder kans dan water dat drie weken op 25 graden stilstaat.

Drie plekken die je overslaat

Je kunt de tank spiegelend schoon krijgen en het water toch laten smaken. Dat komt door wat erna komt.

De vulslang

Een slang die opgerold in een luik ligt, warm wordt en nooit droogt, is een kweekbak. Een tuinslang is bovendien niet voor drinkwater gemaakt en geeft smaak af. Laat je drinkwaterslang na gebruik leeglopen in plaats van hem opgerold weg te leggen, en berg hem droog op.

Het waterfilter

Een filter tussen de kraan en je tank houdt vuil en een deel van de bacteriën tegen, zodat je niet elke vulbeurt opnieuw begint. Vervang het patroon op tijd, anders wordt het filter zelf het probleem. De Reich MyClean schroef je op de kraan, de Aqualogic inline C-Ultra bouw je vast in de leiding. Welk filter wat tegenhoudt, lees je bij waterfilter camper.

Wat	Waarvoor	Prijs
Haba drinkwaterslang 5 m Gewapend, knikt niet	Gewapend, 14 mm. Blijft soepel en knikt niet, ook bij vorst.	€ 14,99
Repusel vulslang 5 m Met snelkoppeling	Past met de snelkoppeling op de meeste campingkranen.	€ 17,99
Reich MyClean Filtert tijdens het vullen	Op een Gardena-aansluiting: filtert terwijl je vult.	€ 59
Aqualogic inline C-Ultra Vast in de waterleiding	Inbouw in de waterleiding: filtert alles wat naar de kraan gaat.	€ 94,99

De boiler en de douche

Het vergeten deel van het systeem. In de boiler staat tien tot vijftien liter water op een temperatuur waar legionella het prima doet. Laat het reinigingsmiddel daar dus ook doorheen lopen door de warme kranen te openen, en zet de boiler af en toe een keer op de hoogste stand — het RIVM adviseert voor boilers minimaal 60 graden.

Stromende douchekop in de natte cel van een camper — Niet de kraan maar de douche is de risicoroute: je wordt ziek van de nevel, niet van het drinken.

Dat is ook waarom je na een lange stilstand de douche eerst even buiten laat lopen, of met de kop naar beneden in de douchebak. Meer over de aanpak van het hele systeem staat bij de watertank van je camper, en over het leegmaken voor de winter bij camper winterklaar maken.

Veelgestelde vragen

Kun je een watertank reinigen met schoonmaakazijn?

Ja. Reken op een halve liter per 50 liter tankinhoud, vul de tank vol, laat het via alle kranen lopen en laat het een tot vier uur staan naar gelang de inhoud. Spoel daarna twee keer na. Azijn lost kalk en aanslag op, maar het ontsmet niet.

Hoeveel citroenzuur voor een watertank?

500 gram per 50 liter, oftewel 10 gram per liter. Voor een tank van 100 liter is dat een kilo. Los het eerst op in warm water, anders zakt het poeder naar de bodem.

Werkt gebitsreiniger in een watertank?

Ja, twee buisjes tabletten op 60 liter water. Het bruist de aanslag los en laat geen geur achter. Bij een grote tank heb je er zoveel van nodig dat een echte tankreiniger goedkoper uitvalt, en die ontsmet ook nog.

Hoe lang moet de tankreiniger in de tank blijven?

Naar inhoud: een uur tot 25 liter, twee uur van 25 tot 50, drie uur van 50 tot 75 en vier uur daarboven. Langer laten staan voegt weinig toe; goed naspoelen wel.

Hoe weet ik of de tank goed is doorgespoeld?

Bij een middel met kleurstof, zoals dat van Reich, spoel je door tot er geen blauw water meer uit de kranen komt. Bij azijn of citroenzuur ga je op geur en smaak af: twee keer vullen en aftappen is meestal genoeg.

Kun je legionella in je camper krijgen?

Het kan, al is het zeldzaam. Legionella groeit tussen ongeveer 20 en 51 graden en je wordt er niet ziek van door het te drinken, maar door het in te ademen als nevel — onder de douche dus. Laat daarom na een lange stilstand de douche eerst even buiten lopen voordat je hem binnen gebruikt.

Moet de watertank leeg de winter in?

Ja. Een lege, afgetapte tank kan niet bevriezen en geeft bacteriën geen water om in te leven. Hoe je het hele systeem leeg krijgt en wat je met antivries moet, staat bij antivries voor het drinkwatersysteem.

Conclusie

Voor de gewone halfjaarlijkse beurt is citroenzuur de beste koop: een paar euro, geen geur, en het haalt de aanslag eruit waar het allemaal om draait. Heeft je camper lang stilgestaan met water erin, dan wil je een middel dat ook ontsmet — de Solbio-reiniger op waterstofperoxide voor € 16,99, of de Reich-tankreiniger voor € 13,95, die met zijn blauwe kleurstof laat zien of je overal bent geweest.

En wat je ook kiest: begin bij de aanslag en eindig bij de slang. Daartussen zit het verschil tussen een tank die schoon is en water dat schoon is.

Reich tankreiniger Solbio reiniger